Stolichnaya

///Stolichnaya

Stolichnaya

 3,35

Een wodka met een typisch aroma van alcohol en graan, de smaken zijn vrij neutraal en dragen subtiele hints in zich van citroen, karamel en graan.

Drie keer gedistilleerd, vier keer gefilterd, de eerste keer door kwarts zand.

Kenmerk: .

Product Description

Het verhaal achter Stoli – Stolichnaya:

Aan boord een kamer met tien centimeter sneeuw. Een zeewaterzwembad. Een helikopterhangar en een onderzeeër. Met 134 meter lengte is ‘Serene’ een van de grootste motorjachten ter wereld. De Rus Joeri Shefler (47) kocht de boot naar verluidt voor 300 miljoen dollar, kapitaal dat hij vergaarde met de verkoop van wodka, die hij in Letland produceert. Maar nu zit het tij tegen. De tycoon verloor eind maart in Rotterdam een rechtszaak die was aangespannen door een staatsonderneming van de Russische Federatie. Shefler moet de beroemde wodkamerken Stolichnaya, Moskovskaya en Na Zdorovye, die hij na het uiteenvallen van de Sovjet-Unie in handen kreeg, in de Benelux op naam van Rusland zetten. Moskou zint nog op een schadeclaim van miljoenen.

En in Den Haag procedeert Rusland verder om Shefler in dertien andere Europese landen Stolichnaya (letterlijk: ‘van de hoofdstad’) af te pakken. Want Sheflers Spirits International, een dochter van SPI Group, is statutair gevestigd in Rotterdam. Buiten Europa bevecht Rusland Shefler onder andere in Australië en de Verenigde Staten. In Rusland zelf heroverde de staat het merk al in 2002.
De Russische staat had ten tijde van de Sovjet-Unie een monopolie op wodka. Dat veranderde met privatiseringshervormingen in de jaren negentig onder president Jeltsin. In de politieke en juridische chaos die ontstond, werden veel staatsbedrijven leeggeroofd. De privatiseringen werden bitter grappend prichvatisatsia – ‘pikvatiseringen’ – genoemd.

Onder de naam Stolichnaya mag Spirits in de Benelux geen wodka meer verkopen. Volgens de Russische Federatie – en de rechtbank in Rotterdam – kreeg Shefler in 1997 Stolichnaya (en 43 andere wodkamerken) onrechtmatig in handen. Volgens Moskou begon de grote zwendel al vijf jaar eerder, bij directeur Jevgeni Sorotsjkin van VVO Sojoezplodoimport, het Russische staatsbedrijf voor import en export van levensmiddelen. Deze Sorotsjkin zou in 1992 hebben gedaan alsof hij het staatsbedrijf privatiseerde. Wodka was toen al een miljoenenbusiness, door de export naar Europa en de VS.

Jeltsin ging intussen zelf steeds meer drinken (Stolichnaya) en Boris Berezovski, een wiskundige, werd de godfather van het Kremlin. Hij hield de oligarchen, tegen betaling, bij het Kremlin in de gunst. Zelf nam hij eerst autofabrikant AutoVaz (van de Lada’s), en toen nog een reeks staatsbedrijven over. Toen hij zich Aeroflot probeerde toe te eigenen – zo luidt tenminste de Moskouse versie van dit verhaal – liep hij frontaal tegen de toen nog piepjonge Shefler aan, die ook op Aeroflot aasde. Berezovski zou de twintiger hebben gezegd: handen af van de vliegtuigen, neem jij de wodka maar. Aldus geschiedde.

Maar zo makkelijk ging dat niet, volgens de wildste geruchten die over de overname de ronde doen. Shefler zou aandeelhouders hebben bedreigd, en erger. Twee aandeelhouders zouden ruzie met Shefler hebben gehad en overleden kort na een ontmoeting met hem. Feit is dat Shefler 45 aandeelhouders van het zogenaamd geprivatiseerde staatsbedrijf heeft weten te overtuigen dat hij, nog geen dertig jaar oud, geschikt was om directeur te zijn van een van de grootste bedrijven van Rusland. Shefler ontkent alle aantijgingen, bij monde van de Amerikaan Ron Surbey, hoofd juridische zaken van wodkafirma Spirits. Die wijst erop dat Shefler weliswaar is aangeklaagd voor onder andere smokkel, bedreiging, witwassen en het leiden van een criminele organisatie, maar dat hij hiervoor nooit is veroordeeld. Shefler was bovendien niet ongebruikelijk jong, zegt Surbey. “Jong waren de nieuwe topmannen in die tijd allemaal. Want de oudere generatie was zo geïndoctrineerd door het communisme, zij begreep de vrije markt niet.”

Shefler zou Berezovski maar één keer hebben ontmoet en diens hulp zou hij nooit hebben gehad. “Het feit dat Shefler in een periode waarin er van veel corruptie sprake was een bedrijf overnam, maakt hem nog niet corrupt”, aldus Surbey, die zegt dat Rusland een lastercampagne tegen zijn cliënt is begonnen toen Moskou doorkreeg dat Shefler goed geld verdiende, zonder daarbij het Kremlin te spekken. De Rotterdamse rechter heeft zich over de beschuldigingen van corruptie, bedreiging en moord niet uitgelaten.

Hoe dan ook, de wodkamerken die op naam stonden van het ‘geprivatiseerde’ staatsbedrijf, waar Shefler directeur en grootaandeelhouder van was geworden, werden uiteindelijk in 1999 gekocht door de Nederlandse firma Spirits, waar Shefler eigenaar van was. Hij verdiende er vervolgens vele miljarden mee en schopte het tot de top vijftig rijkste Russen.

In 2000 zei president Poetin per decreet: ik wil de wodka terug. Eerst bevocht hij Shefler met succes in Rusland, tot aan de Russische Hoge Raad en het Europees Hof voor de Rechten van de Mens. Procedures in de VS, Oostenrijk, Chili en Griekenland verloor Rusland tot op heden. Volgens advocaten van Rusland speelde, met name in de VS, mee dat Poetin zich in het Westen niet populair heeft gemaakt. Zo werd, toen Poetin een reeks anti-homowetten doorvoerde, wodka wereldwijd geboycot. Ook Stolichnaya, daar veel mensen denken dat die uit Rusland komt.

Volgens Surbey, de jurist die voor Shefler werkt, vindt Rusland bij rechters in Nederland juist een gewillig oor, omdat die partij de overheid is en Poetin zich heeft opgesteld als bevechter van corruptie. “Daarbij vinden ze het verdacht dat een Rus zo rijk is geworden”. De Nederlandse rechters zouden bovendien geen oog hebben gehad voor de Russische verjaringstermijn. Sheflers Spirits is “zeer teleurgesteld” over de recente uitspraak en gaat naar verwachting in beroep. In de Benelux heeft het de levering van Stolichnaya aan distributeurs inmiddels gestaakt. Zodra Sheflers Letse flessen Stolichnaya uit de schappen zijn, vult Rusland die met flessen Russische Stolichnaya.

Rusland tekent mogelijk ook appèl aan, tegen een deel van het Rotterdamse vonnis. De rechter oordeelde namelijk dat Shefler de merknaam “Stoli” wél mag blijven voeren. Onder deze merknaam mikt Shefler met zijn wodkaverkoop naar eigen zeggen speciaal op homoseksuelen. Volgens de Rotterdamse rechter mag hij daarmee doorgaan, omdat het merk Stoli niet zo op Stolichnaya zou lijken. Onzin, zegt advocaat Joris van Manen, die optreedt namens Rusland. Stolichnaya wordt in de volksmond immers liefkozend Stoli genoemd. Van Manen: “Stoli ís Stolichnaya zoals Coke ook Coca Cola is”. Rusland begint ook nog een schadestaatprocedure, om de omvang van de schade vast te stellen. Het gaat om “vele miljoenen”, aldus Van Manen.

Shefler praat vrijwel nooit met de pers. En hij laat zich ook niet zien. Zijn Serene verhuurt hij tegenwoordig, voor een paar miljoen per week. Zijn SPI Group houdt zich in toenemende mate bezig met wijn. Berezovski, de voormalige godfather, werd twee jaar geleden opgehangen gevonden in een badkamer in Groot-Brittannië (waar hij zich had gevestigd nadat hij door Poetin Rusland uit was gezet). Hij had net een rechtszaak van een andere oligarch verloren. Zelfmoord is nooit bewezen……